EMAS

Organizacja jest zobowiązana do przeprowadzenia cyklicznej oceny zgodności z wymaganiami prawnymi i innymi. Wdrożony system zarządzania środowiskowego powinien umożliwić organizacji utrzymanie zgodności z prawem oraz spełnianie przyszłych wymagań prawnych.

Wymaganie

Rozporządzenie EMAS, Załącznik I-A, punkt I-A.5.2.

Zgodnie ze zobowiązaniem do zgodności organizacja powinna ustanowić, wdrożyć i utrzymywać procedurę(-y) okresowej oceny zgodności z mającymi zastosowanie wymaganiami prawnymi. Organizacja powinna utrzymywać zapisy wyników okresowych ocen.

Organizacja powinna oceniać zgodność z innymi wymaganiami, do których spełnienia się zobowiązała. Organizacja może połączyć tę ocenę zgodności z wymaganiami prawnymi lub ustanowić odrębną(-e) procedurę(-y).

Artykuł 3 Rozporządzenia EMAS mówi, że organizacja, która chce zarejestrować się w systemie EMAS, musi wdrożyć system zarządzania środowiskowego, spełniający wszystkie wymagania zawarte w Aneksie I, oraz zapewnić, że działa w zgodzie z odpowiednimi wymaganiami prawa środowiskowego. W artykule 6 Rozporządzenia EMAS zaznaczono jednoznacznie, że warunkiem rejestracji organizacji przez organ kompetentny jest pozytywna opinia (informacja) wydana przez organ kontrolny dotycząca spełniania przez organizację wymagań prawnych w zakresie ochrony środowiska.

Spełnienie wymagania

Rozporządzenie EMAS wymaga, aby organizacja opracowała procedurę prowadzenia okresowej oceny zgodności z wymaganiami prawnymi i innymi, które jej dotyczą. Ocena zgodności polega na porównaniu wyników monitorowania oraz pomiarów z wymaganiami prawa dotyczącymi aspektów środowiskowych organizacji.

Należy przeprowadzić ocenę zgodności z każdym wymaganiem prawnym odnoszącym się do aspektów środowiskowych organizacji.

Uwaga: Odpowiednia identyfikacja wymagań prawnych i innych (patrz lekcja 5.6.) wskazująca konkretne wymagania a nie tylko tytuły aktów prawnych znakomicie ułatwia przeprowadzenie oceny zgodności.

Rozporządzenie EMAS nie określa częstotliwości, z jaką powinny odbywać się okresowe oceny zgodności. Należy przyjąć, że ocena, która odbywa się rzadziej niż raz do roku (np. przed przeglądem zarządzania), nie zapewni utrzymania zgodności, co jest warunkiem rejestracji w systemie EMAS. Przynajmniej jedna ocena zgodności powinna być przeprowadzona przed pierwsza weryfikacją.

Uwaga: Wymaganie sporządzania wykazów związanych z korzystaniem ze środowiska (co pół roku w odniesieniu do wprowadzania pyłów i gazów do powietrza, odprowadzania ścieków, poboru wody), czy też sprawozdań rocznych (m.in. zestawienia dotyczące odpadów, odpadów opakowaniowych i uzyskanego poziomu recyklingu/odzysku) narzuca swoisty minimalny rytm sprawdzania zgodności z przepisami.

Ponadto sankcja ponoszenia zwiększonych opłat w przypadku korzystania ze środowiska bez wymaganego pozwolenia powinna być dodatkowym bodźcem do skonstruowania mechanizmu okresowego sprawdzania, czy wszystkie pozwolenia są ważne, czy nie trzeba rozpocząć działań aktualizacyjnych.

Niezależnie od tego, jak bardzo efektywny jest system zarządzania środowiskowego, istnieje możliwość wystąpienia tymczasowej niezgodności z wymaganiami prawnymi. Przyczyną takiego zdarzenia może być awaria lub inny stan odbiegający od normalnego. Należy jednak podkreślić, że tymczasowa niezgodność wynikająca z sytuacji awaryjnej lub innego zbiegu okoliczności nie musi być przyczyną zawieszenia rejestracji lub wykreślenia z rejestru EMAS. Rolą systemu zarządzania środowiskowego w sytuacjach tymczasowego odstępstwa od zgodności z wymaganiami jest szybka identyfikacja przyczyny problemu oraz wdrożenie odpowiednich działań korygujących najszybciej jak to możliwe. W zależności od ustaleń z weryfikatorem, każda sytuacja, w której znaleziono odstępstwo może również wymagać poinformowania go o tym fakcie. W określonych prawem przypadkach niezbędne będzie również poinformowanie odpowiedniego organu ochrony środowiska.

Dokumentacja

Rozporządzenie EMAS wymaga opracowania procedury prowadzenia okresowej zgodności w wymaganiami prawa. Weryfikator będzie sprawdzał sposób, w jaki się ona odbywa. Dopiero kiedy uzna, że jest on niewystarczający, może uznać udokumentowanie procedury za właściwe działanie korygujące.

Zapisy

Wymagane są zapisy potwierdzające wykonaną ocenę zgodności. Dokumentem takim może być na przykład protokół z oceny zawierający porównanie wymagań z wynikami monitorowania i pomiarów i audytów wewnętrznych