EMAS

Aspekty środowiskowe zidentyfikowane w ramach wstępnego przeglądu powinny być regularnie weryfikowane/ aktualizowane (np. okresowo raz w roku oraz każdorazowo w przypadku zmiany działalności, procesów lub wyrobów).

Wymagane

Rozporządzenie EMAS, Załącznik I-A, punkt I-A.3.1.

Organizacja powinna ustanowić, wdrożyć i utrzymywać procedurę(-y):
a) identyfikowania aspektów środowiskowych – związanych z jej działaniami, wyrobami i usługami w ramach określonego zakresu systemu zarządzania środowiskowego – które może nadzorować i na które może wpływać, biorąc pod uwagę planowane lub nowe przedsięwzięcia albo nowe lub modyfikowane działania, wyroby i usługi oraz
b) określenia tych aspektów środowiskowych, które mają lub mogą mieć znaczący(-e) wpływ(-y) na środowisko (tzn. znaczących aspektów środowiskowych).

Organizacja powinna dokumentować i stale aktualizować te informacje.

Organizacja powinna zapewnić, aby znaczące aspekty środowiskowe były uwzględniane przy ustanawianiu, wdrażaniu i utrzymywaniu jej systemu zarządzania środowiskowego.

Spełnienie wymagania

Identyfikacja aspektów środowiskowych oraz ich ocena jest po raz pierwszy przeprowadzana na etapie wstępnego przeglądu środowiskowego. Celem tego wymagania Rozporządzenia EMAS jest zapewnienie, że po wdrożeniu systemu, wszystkie aspekty środowiskowe związane z planowanymi lub nowymi inwestycjami, nowymi lub zmodyfikowanymi działaniami, wyrobami i usługami zostaną zidentyfikowanie.

Rozporządzenie EMAS wymaga, aby organizacja opracowała procedurę oceny aspektów środowiskowych. Przykładowa procedura oceny aspektów środowiskowych przedstawiona została na rysunku 4.

Rysunek 4. Procedura oceny aspektów środowiskowych

Metody oceny aspektów polegają na doborze odpowiednich kryteriów, według których ocenia się znaczenie wpływu na środowisko. Rozporządzenie EMAS nie określa kryteriów, które należy stosować podczas oceny. O znaczeniu aspektu mogą decydować nie tylko kryteria środowiskowe, ale również inne, np. wpływ na wizerunek organizacji.

W poniższej tabeli przedstawiono przykładową metodę oceny znaczenia aspektów środowiskowych. W przykładzie zastosowano następującą metodę oceny wpływu aspektu:

skala dla każdej kategorii: od 1 (najmniejsze znaczenie) do 3 (największe znaczenie),
aspekt uznany jest za znaczący jeżeli suma punktów ze wszystkich kategorii dla danego aspektu jest większa lub równa 6 lub wymagania prawne i inne oceniono na 2 lub 3,

W ocenie wymagań prawnych przyjęto następujące kryteria:

3 punkty w przypadku, gdy dla danego aspektu wymagana jest decyzja administracyjna (np. pozwolenie na emisję gazów lub pyłów do powietrza, pozwolenie na wytwarzanie odpadów) zawierająca limity emisyjne.
2 punkty w przypadku, gdy wymagane są zgłoszenia, rejestracje, wnoszenie opłat lub zawarte zostały umowy cywilno-prawne (np. z odbiorcą ścieków).
1 punkt, gdy nie ma żadnych wymagań prawnych.

Przykładowa ocena aspektów środowiskowych może więc wyglądać następująco:

proces	aspekt	wymaganie prawne	wpływ			Aspekt znaczący T/N
proces	aspekt	wymaganie prawne	Wymagania prawne i inne	sąsiedzi	Koszt	Aspekt znaczący T/N
Proces produkcyjny	Odpady niebezpieczne	Pozwolenie/ decyzja zatwierdzająca program	3	1	3	T
Socjalno-bytowe	Odpady komunalne	Umowa z PRSP	2	1	1	T
Socjalno-bytowe	Pobór wody	Umowa z PWiK	2	1	2	T
Socjalno-bytowe, proces produkcyjny	Zrzut ścieków do kanalizacji	Umowa z PWiK	3	1	2	T
Proces produkcyjny	Emisje rozpuszczalników (zorganizowane)	pozwolenie	3	2	2	T
Proces produkcyjny	Emisje rozpuszczalników (niezorganizowane)	opłaty	2	2	1	T
Proces produkcyjny	Zużycie surowców	-	1	1	3	N

Dokumentacja

Rozporządzenie EMAS nie wymaga udokumentowania procedur identyfikacji aspektów oraz ich oceny. Nie określa również, czy powinna być to jedna procedura czy dwie. W praktyce wiele organizacji decyduje się więc na stworzenie udokumentowanej procedury identyfikacji i oceny aspektów, zawierającej kryteria oceny znaczących aspektów.

Ponadto punkt 6.4. Załącznika VI do Rozporządzenia EMAS wymaga, aby kryteria oceny aspektów przyjęte przez organizację były publicznie dostępne, co w praktyce znaczy, że muszą być udokumentowane.

Zapisy

Dokumentowaniu muszą natomiast podlegać wszelkie informacje wynikające ze stosowania procedury (lub procedur) identyfikacji aspektów. Oznacza to, że udokumentowany musi być proces identyfikacji, czyli prowadzenie i aktualizacja rejestru znaczących aspektów środowiskowych.